English Polski

SUNLAB

SUNLAB - Projekt podziemnego laboratorium w ZG Polkowice-Sieroszowice KGHM

Teren Zakładów Górniczych Polkowice-Sieroszowice kopalni KGHM był rozpatrywany w ramach europejskiego projektu FP7 LAGUNA poszukującego lokalizacji dla potężnego podziemnego laboratorium do badań astrofizycznych, neutrin oraz poszukiwania rozpadu protonu. We współpracy z KGHM i KGHM Cuprum zespoły naukowców z IFJ PAN, IPJ PAN, IGSMiE PAN, Uniwersytetu Śląskiego, Politechniki Wrocławskiej oraz Uniwersytetu Wrocławskiego w latach 2009 -2011 wykonały szereg pomiarów na miejscu w kopalni oraz pobranych probek skalnych w laboratoriach. Zostało zmierzone tło od naturalnej promieniotwórczości i określene własności mechaniczne skał. Wykonano również szczegółowe symulacje geomechaniczne w celu zaproponowania najlepszej lokalizacji dla wydrążenia komory podziemnego laboratorium dla wielkiego stu kilo tonowego detektora. Wyniki projektu wskazały dobrą i stabilną lokalizację w warstwie anhydrytu na głębokości około 630 metrów poniżej powierzchni ziemi. Opis wyników przeprowadzonych badań można znaleźć w opublikowanych artykułach np. A.Zalewska et al., J.Kisiel et al.

Warto dodać, że istniejące komory solne w Zakładach Górniczych Polkowice-Sieroszowice na głębokośći 950 m charakteryzują się niezwykle niskim poziomem naturalnej promieniotwórczości i sześciokrotnie niższym strumieniem promieniowania kosmicznego niż na powierzchni. Takie miejsce jest idealne do przeprowadzania pomiarów lub testów detektorów w warunkach niskiego tła. Zostały one wykorzystane m.in. w projekcie ISOTTA do przeprowadzenia serii testowych pomiarów niskotłowym detektorem germanowym, który został skonstruowany w IFJ PAN w ramach tego projektu.

W latach 2012-2016 w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki zrealizowany został projekt dotyczący proponowanego podziemnego laboratorium SUNLAB. Głównym celem tego projektu było pełne zbadanie możliwości, jakie dawałoby podziemne laboratorium SUNLAB w kontekście badania oscylacji neutrin. W skład tego projektu wchodzi wykonanie symulacji komputerowych zakładających scenariusze dla przyszłych wiązek neutrin produkowanych w CERNie, ich transport przez Ziemię (950 km z CERNu do Zakładów Górniczych Polkowice-Sieroszowice na Dolnym Śląsku) i następnie ich obserwacje w wielkim detektorze ciekło-argonowym umieszczonym w podziemnym laboratorium SUNLAB na terenie kopalni. Na podstawie przeprowadzonych symulacji została wyznaczona czułość proponowanego eksperymentu dla odkrycia łamania symetri CP w sektorze neutrin - głównego pytania fizyki oscylacji neutrin.
W ramach projektu M. Harańczyk przygotowała pracę doktorską pt. "Neutrino beam simulations and background studies for the SUNLAB location in Poland". Wyniki projektu prezentowane były na międzynarodowych konferencjach.

linki: conference poster

Agnieszka Zalewska, Małgorzata Harańczyk, oraz NZ64 IFJ PAN (dawniej NZ57)

Granty i fundusze, które pozwoliły na udział w eksperymencie: NCN Preludium  UMO-2011/03/N/ST2/01971

  • Preludium 2, numer projektu: 2011/03/N/ST2/01971, "Symulacje oscylacji neutrin i tła dla laboratorium SUNLAB"
  • ERA-NET ASPERA 2, numer projektu: NCBiR/ASPERA-2/3/2010/w, "Studium zaawansowanych technik produkcji, oczyszczania i radiochemicznej analizy izotopowo wzbogaconych źródeł wykorzystywanych w badaniu podwójnego bezneutrinowego rozpadu beta (ISOTTA) – udział w projekcie badawczym"


Previous page: Ciekły argon
Następna strona: Dla studentów